5 Arnhemse innovaties die de wereld veroverden

4 Minuten
lampjes

Arnhem staat bekend als een innovatieve stad. Dat is niet alleen nu zo, dat is eigenlijk altijd al zo geweest. Hieronder vind je vijf Arnhemse innovaties die de wereld veroverden.

1. Haal de Enka spons erover
Je staat er waarschijnlijk niet bij stil wanneer je gedachteloos met een spons het aanrecht schoonmaakt, maar de synthetische spons is een Arnhemse uitvinding. Vlak na de oorlog bedacht het Arnhemse bedrijf Enka een nieuwe toepassing voor haar, ook al innovatieve, Enka viscose. De spons die door de Enka (Eerste Nederlandse Kunstzijdefabriek Arnhem) werd bedacht was dankzij het vermogen om grote hoeveelheden water op te nemen een wereldwijd succes.

De reclameslogan ‘Haal de Enka spons erover’ uit de jaren vijftig is in Arnhem nog steeds te zien. Een van de trams in het Openluchtmuseum rijdt met deze reclametekst rond De spons die door de Enka (Eerste Nederlandse Kunstzijdefabriek Arnhem) werd bedacht was dankzij het vermogen om grote hoeveelheden water op te nemen een wereldwijd succes. De reclameslogan ‘Haal de Enka spons erover’ uit de jaren vijftig is in Arnhem nog steeds te zien. Een van de trams in het Openluchtmuseum rijdt met deze reclametekst rond.

 

Enka spons

2. De innovatielawine van Akzo: van Twaron tot flexibele zonnecellen
De Enka ging in 1969 op in de Arnhemse multinational Akzo, de voorloper van AkzoNobel. Geen enkel Arnhems bedrijf heeft zoveel innovatieve nieuwe producten ontwikkeld als Akzo. Bij Akzo zag de ene na de andere innovatie het licht, vooral op het gebied van garens en kunstvezels.

Het bekendste voorbeeld is de oersterke supervezel Twaron, die wereldwijd wordt toegepast in kabels, auto’s en in de ruimtevaart. In de autoband op de foto hieronder zit het ook verwerkt. Een andere innovatie waar Akzo aan de basis stond, is de ontwikkeling van flexibele zonnecellen die als een rol behang uitgerold kunnen worden. De vinding is inmiddels verzelfstandigd in het Arnhemse bedrijf Hyet Solar. Na verschillende succesvolle proeven wordt de zonnefolie binnenkort op grote schaal geproduceerd.

Waarschijnlijk het bekendste product dat bij Akzo ontwikkeld werd is de petfles. De Arnhemse voetballiefhebber Jan Snellenburg ontwikkelde de plastic fles nadat de UEFA glas en blik verbood in voetbalstadions. Om toch iets te drinken te hebben als hij naar Vitesse ging, bedacht Snellenburg de petfles. De petfles werd in 1973 ontwikkeld; een tijd waarin zorg voor het milieu een kleinere rol speelde dan tegenwoordig.

Twarron autoband

3. Kapitein Mobylette
Een ‘wonder op wielen’ werd het bij de lancering in 1949 genoemd. De Kaptein Mobylette. De mobylette was een fiets met een klein motortje. Fietsen met een hulpmotor bestonden al, maar de mobylette was revolutionair in zowel haar ontwerp als haar motor. Met het mini-motortje van Kaptein Mobylette kon 30 km per uur gereden worden terwijl het brandstofgebruik minimaal was.

Op 1 liter brandstof kon 70 kilometer gereden worden. In een tijd dat weinig mensen een auto konden betalen, vergrootte de mobylette de mobiliteit van miljoenen mensen. Vanuit de fabriek in Arnhem werden de fietsen aan landen over de hele wereld geleverd. Van Frankrijk tot Indonesië.

Mobylette

4. Biologisch afbreekbare koffiecups
Zelfs de uitvinder van de koffiecup heeft spijt van zijn uitvinding. Koffiecups van plastic en aluminium zijn niet recyclebaar en niet biologisch afbreekbaar. De Arnhemse koffiebrander Peeze Koffie slaagde er als eerste in om biologisch afbreekbare koffiecups te ontwikkelen die wel gewoon bij het gft-afval kunnen.

De koffiecups van Peeze zijn gemaakt van suikerbietresidu. Onder de juiste omstandigheden composteren de koffiecups in twaalf weken tijd tot compost. Peeze won met deze innovatie in 2015 de Food Valley Award. Inmiddels heeft Peeze ook biobased koffieverpakkingen ontwikkeld, zodat ook de verpakking van reguliere koffie gewoon bij het gft-afval kan.

Peeze 28dec17 2

5. Buienradar: de meest succesvolle weersite van Europa
Arnhemmer Edwin Rijkaart reed in 2005 met een camper door de VS. Het viel hem op dat bij de parkeerplaatsen langs de snelweg actuele radarbeelden van het weer te zien waren. Als internetondernemer van het eerste uur zag hij meteen mogelijkheden. Hij kocht het concept van het KNMI en maakte van Buienradar een commercieel succes. Buienradar ging in 2006 van start.

Met behulp van computermodellen zien wat het weer de komende uren gaat doen? Dat is nu niet meer weg te denken uit onze maatschappij, maar in 2006 was het revolutionair. Buienradar groeide al snel uit tot een van de beste bezochte websites in Nederland. Andere landen volgden en inmiddels is Buienradar uitgegroeid tot de meest succesvolle weersite van Europa.

Heb jij tips?

Heb jij leuke tips of opmerkingen over dit bericht?  Laat het ons weten.

Gerelateerde berichten

Ondernemen, ontwikkelen en maken in een stad waar je de ruimte krijgt

3 Minuten
Meinerswijk en WTC Arnhem